Bireysel veya kurumsal olarak karşılaşılabilecek yasal itilaflarda hakların tam olarak bilinmesi, adil bir çözümün anahtarıdır. Bu yazımızda ilgili mevzuat detaylarını mercek altına alıyoruz.

2. Hukuk Dairesi 2022/9975 E., 2023/487 K."İçtihat Metni"MAHKEMESİ... Bölge Adliye Yargı Makamı 2.

Hukuk Dairesi Taraflar arasındaki karşılıklı boşanma davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne hüküm verilmiştir. Kararın davacı-karşı davalı avukati vasıtasıyla istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesincebaşvurunun esastan reddine hüküm verilmiştir. Bölge Adliye Yargı Makamı hükmü davacı-karşı davalı avukati vasıtasıyla temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyizşartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulünekarar verildikten ve Tetkik Hâkimi vasıtasıyla hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgelerincelenip gereği düşünüldü:

I. YASAL

AŞAMA1.

Davacı-karşı davalı avukati yasal aşama dilekçesinde; tarafların 07.12.2018 tarihinde evlenmelerine rağmendüğün yapmadığını ve aile konutu açmadığını, müvekkilinin ihtiyaçlarını karşılamadığını, ilgisizdavrandığını, kayın validesinin her işe karıştığını, müvekkilini oğluna yakıştıramadığını, aşağıladığını, kendisi ile birlikte oturmasını istediğini müvekkilinin kabul etmediğini, ayrı bir ev açılmayarak ekonomikşiddet uygulandığını beyanla, evlilik birliğinin sarsılması nedeniyle tarafların boşanmalarına, müvekkililehine aylık 1.500,00 TL tedbir, yoksulluk nafakasına, nafakanın her yıl ÜFE-TÜFE oranında artırılmasına, müvekkili lehine 50.000,00 TL maddi ve 50.000,00 TL manevi tazminata hüküm verilmesini talep ve davaetmiştir.2. Davacı-karşı davalı avukati cevaba ve karşı davaya cevap dilekçelerinde; davalının iddialarının gerçeğiyansıtmadığını, düğün yapmaya ve aile birliğini kurmamaya çalıştığını, annesi ile birlikte oturmayazorladığını, davalının psikolojik ve cinsel şiddetine maruz kaldığını, davalının ailesinin müvekkilinin onur veşerefini kırıcı söz ve davranışlarda bulunduğunu, müvekkilinin kullandığı babası adına olan telefon hattınıdeğiştirip kendi adına hat aldığında ise hem mesajla hemde arayarak bilgi verdiğini beyanla karşı davanınreddine hüküm verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

1. Davalı-karşı davacı avukati davaya cevap ve karşı yasal aşama dilekçesinde; tarafların evlendikleri tarihtemüvekkilinin...'de uzman erbaş olarak çalıştığını, lojman çıkmayan personelin...'de ailesine ev açmasınınyasak olduğunu, Maraş'ta ayrı bir ev açmaları için teklif edilen hiçbir evi karşı davalının kabul etmediğini vekendi ailesi ile kaldığını, müvekkilinin annesinin elinden gelen bütün yardımları yapmasına rağmen karşıdavalı vasıtasıyla ilmediğini, müvekkiline karşı "ev işini bile halledemiyorsun adam değilsin" "nasılerkeksin" şeklinde onur kırıcı sözler söylediğini, telefonunu değiştirmesine rağmen bilgi vermediğini, müvekkilin annesi sorduğunda ise "ne eşliğini ne adamlığını gördüm, istediğimi yaparım" diyerek telefonuyüzüne kapattığını, müvekkilin 03.09.2019 tarihinde lojman çıkması üzerine karşı davalıyı aradığında isekarşı davalının " e devletine bak boşanma yasal süreci açtım avukatımla görüş" dediğini, karşı davalınıniddialarının asılsız olduğunu ve kabul etmediklerini beyanla asıl davanın reddine, karşı davanın kabulü iletarafların evlilik birliğinin sarsılması nedeniyle boşnamalarına, müvekkili lehine 60.000,00 TL maddi ve40.000,00 TL manevi tazminata hüküm verilmesini talep ve yasal aşama etmiştir.2.

Davalı-karşı davacı avukati davaya ikinci cevap ve karşı davaya cevaba cevap dilekçesinde; karşı davalınınpsikolojik ve cinsel şiddet, ailesinin küçük görme, hakaret iddialarının gerçek dışı iftira olduğunu, telefonunu değiştirdiğinde hiçbir şekilde bilgi vermediğini, karşı davalının müvekkilinin ailesine saygısızdavrandığını ve köylüsünüz diyerek aşağıladığını, karşı davalının iddialarının asılsız ve haksız olduğunubeyanla asıl davanın reddine, karşı davanın kabulüne hüküm verilmesini istemiştir.

III. İLK

DERECE MAHKEMESİ KARARIİlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen hükmü ile; davacı-karşı davalı kadının telefonnumarasını değiştirdikten sonra eşine haber vermemesi ve eşinin annesinin bu durumu sorması üzerineeşinden bahsederek "ne kocalığını ne adamlığını gördüm" şeklinde rencide edici şekilde konuştuğu, davacı-karşı davalı kadının üzerinden "benden orda yok, senden burda çok" şeklinde paylaşım yapmasısonrası eşinin annesi telefonda paylaşımın sebebini sorduğunda ise "sanane, ne paylaşırsam paylaşırım" şeklinde karşılık vermesi şeklinde eylemlerde bulunmak suretiyle evlilik birliği içerisinde eşine karşı kusurluhareketlerde bulunduğu, erkeğin, kadına karşı kusurlu hareketinin varlığı davacı-karşı davalı kadınvasıtasıyla ispat edilemediği, davacı-karşı davalı kadının tam kusurlu olduğu gerekçesi ile asıl davanınreddine, davacı-karşı davalı kadın lehine aylık 500,00 TL tedbir nafakasına, davacı-karşı davalınınyoksulluk nafakası ile maddi ve manevi ödenek taleplerinin reddine, karşı davanın kabulü ile tarafların4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Yasa) 166 ncı maddesinin birinci fıkrası gereğinceboşanmalarına, davalı-karşı davacı erkek lehine 7.000,00 TL maddî ve 5.000,00 TL manevî tazminatakarar verilmiştir.

IV. İSTİNAFA

. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen hükmüne karşı süresi içinde davacı-karşı davalı kadın avukatiistinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri Davacı-karşı davalı avukati; delillerin tamamının toplanmadığı gibi mevcut delillerinde değerlendirilmediğini, düğün yapmaktan kaçınma, aile konutu açmama, ailesinin müvekkiline baskı yapması ve buna sessizkalınması, ailesi ile birlikte oturmaya zorlanmasına ilişkin davalı-karşı davacının kusurlarının kabulününgerektiğini, yargı mercii gerekçesinde kabul edilen kusurların ise gerçekleşmediğini ve tanık beyanlarınınasılsız olduğunu, tanıklarının beyanlarına itibar edilmemesinin gerekçesinin açıklanmadığını beyanla usulve yasaya aykırı kararın kaldırılmasına, açtıkları davanın kabulü ile karşı davanın reddine hüküm verilmesiniistemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen hükmü ile; davacı-karşı davalının İlk Derece Mahkemesince kabul edilen kusurlarının gerçekleştiği, boşanmaya neden olan olaylarda davacı-karşıdavalının tam kusurlu olduğu, davalı-karşı davacının ispatlanmış bir kusurunun olmadığı, asıl davanınreddine, karşı davanın kabulüne ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu, İlk Derece Mahkemesikararında usule ve esasa ilişkin herhangi bir aykırılığın bulunmadığı, delillerin değerlendirilmesinde, yasanın olaya uygulanmasında, gerekçede ve kusur belirlemesinde hata edilmediği, tarafların boşanmayaneden olan olaylardaki kusur derecelerine göre davacı-karşı davalı kadının yoksulluk nafakası ve tazminattaleplerinin reddine, davalı-karşı davacının ödenek taleplerinin ise kısmen kabulüne ilişkin kararın doğruolduğu gerekçesi ile istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 353 üncü maddesinin (1) inci fıkrasının (b) bendinin (1) inci alt bendi gereğince esastan reddinekarar verilmiştir V.

TEMYİZA. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen hükmüne karşı süresi içinde davacı-karşı davalı kadın avukatitemyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davacı-karşı davalı avukati; tanık beyanlarının istinaf yargı makamı vasıtasıyla dikkate alınmadığını, gerekçesininde açıklanmadığını, bir kısım delillerin toplanmadığını, düğün yapmaktan kaçınma, aile konutuaçmama, ailesinin müvekkiline baskı yapması ve buna sessiz kalınması, ailesi ile birlikte oturmayazorlanmasına ilişkin davalı-karşı davacının kusurlarının kabulünün gerektiğini, yargı mercii gerekçesindekabul edilen kusurların ise gerçekleşmediğini ve tanık beyanlarının asılsız olduğunu, kararın usul vekanuna aykırı bulunduğunu ileri sürerek; kararın bozulmasına hüküm verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe1. Itilaf ve Yasal Nitelendirme Itilaf, karşılıklı açılan boşanma davasında taraflar arasında ortak hayatı temelinden sarsacakderecede ve birliğin devamında imkan vermeyecek nitelikte bir geçimsizlik bulunup bulunmadığı, geçimsizlik var ise kusurun kimden kaynaklandığı, asıl davanın kabulü, nafaka ve ödenek verilmesişartlarının gerçekleşip gerçekleşmediği, noktasında toplanmaktadır.2. İlgili Hukuk4721 sayılı Kanun'un 4 üncü maddesi, 166 ncı maddesinin birinci ve ikinci fıkrası, 174 üncü maddesininbirinci ve ikinci fıkrası, 175 inci maddesi, 6100 sayılı Kanun'un 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370inci maddesinin birinci fıkrası ve 371 inci maddesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 50 nci ve 51 incimaddeleri.3.

Değerlendirme1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yeralan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.2. Somut uyuşmazlıkta, Mahkemece kadının tam kusurlu olduğu belirtilerek erkeğin davasının kabulüne, kadının davasının reddine hüküm verilmiş ise de toplanan delillerden erkeğin de kadına bağımsız konuttemin etmeyerek kusurlu olduğu anlaşılmaktadır. Olayların akışı karşısında davacı-davalı kadın da davaaçmakta haklıdır.

Kadının yasal süreci yönünden 4721 sayılı Kanun'un 166 ncı maddesi koşulları oluştuğu dikkatealınarak kadının davasının da kabulü gerekirken hatalı kusur belirlemesi ile kadının davasının reddine kararverilmesi doğru görülmemiş ve kararın bozulması gerekmiştir.

VI. HÜKÜM

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan, İlk Derece Yargı Makamı hükmüne karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Yargı Makamı kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Yargı Makamı kararının BOZULMASINA, Bozma nedenine göre, davalı-karşı davacı erkeğin yasal süreci yönünden de yeniden hüküm kurulmasıgerektiğinden sair temyiz itirazlarının incelenmesine YER OLMADIĞINA, Peşin alınan harcın istek halinde yatırana iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,08.02.2023 tarihinde oy birliğiyle hüküm verildi.

Her yasal vaziyet kendi içinde özel değerlendirmeler gerektirir. Olası itilaflarda herhangi bir hak kaybına uğramamak adına yasal sürecin uzman bir hukukçu ile yürütülmesi faydalı olacaktır.