Bireysel veya kurumsal olarak karşılaşılabilecek yasal itilaflarda hakların tam olarak bilinmesi, adil bir çözümün anahtarıdır. Bu yazımızda ilgili mevzuat detaylarını mercek altına alıyoruz.

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGITAY İLÂMI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: 1. Aile Yargı Makamı

TARİHİ: 14.07.2023

SAYISI: 2023/31 E., 2023/394 K.

DAVACI: K1 avukati Avukat K2

DAVALI: K3 avukati Avukat K4

YASAL AŞAMA TARİHİ: 16.01.2023

HÜKÜM: Davanın kabulüne

TEMYİZ EDEN: Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü

Taraflar arasında, İlk Derece Mahkemesinde görülen yardım nafakasının kaldırılması davasında davanın kabulüne hüküm verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşen kararın yasa yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı vasıtasıyla istenilmiş olmakla; Tetkik Hakimi vasıtasıyla hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. YASAL AŞAMA

Davacı avukati yasal aşama dilekçesinde özetle; davalının yardım nafakası aldığını ancak eğitim hayatının sona erdiğini ve çalışmaya başladığını belirterek icra dosyasında nafakanın kaldırılmasının istendiği 18.11.2022 tarihinden aksi halde yasal aşama tarihinden itibaren yardım nafakasının kaldırılmasına hüküm verilmesini talep ve yasal aşama etmiştir,

II.

CEVAP

Davalı avukati cevap dilekçesinde yasal aşama tarihi itibariyle nafakanın kaldırılması yönünden davayı kabul ettiğini beyan etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen hükmü ile; davanın kabulü ile davalı için

Hükmedilen aylık 450,00 TL yardım nafakasının 18.11.2022 tarihinden itibaren kaldırılmasına (miktar itibariyle kesin olmak üzere) hüküm verilmiştir.

2. Davalı avukatinin kesin karara karşı yaptığı istinaf başvurusu İlk Derece Mahkemesinin 20.09.2023 günlü ek hükmü ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Yasa) 346 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca reddedilmiş, ek karara yönelik istinaf başvurusu ise Bölge Adliye Yargı Makamı 18.

Hukuk Dairesinin 01.11.2023 günlü, 2023/2683 Esas, 2023/2019 Hüküm sayılı karan ile esastan reddedilmiştir.

IV. YASA YARARINA TEMYİZ

A. Yasa Yararına Temyiz Yoluna Başvuran

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararının yasa yararına temyizen incelenmesi Adalet Bakanlığı vasıtasıyla istenilmiştir.

B. Temyiz Sebepleri

Adalet Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü 06.12.2023 günlü yasa yararına temyiz dilekçesinde; ön inceleme tutanağı imzalanmadan süresinde verilen cevap dilekçesinde davalı avukati vasıtasıyla yasal aşama kabul edildiği halde Mahkemece tahkikat aşamasına geçilerek yargılamaya devam edilmesi ve nafakanın kaldırılmasına yasal aşama tarihinden itibaren hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm verilmesinin hatalı olduğunu belirterek kararın yasa yararına temyizen incelenerek bozulmasını talep etmiştir.

C.

Gerekçe

1. Itilaf ve Yasal Nitelendirme

Itilaf, davayı kabul beyanından sonra tahkikat aşamasına geçilip geçilmeyeceği, nafakanın kaldırılması davasında yasal aşama tarihinden önceki bir tarih için nafakanın kaldırılıp kaldırılmayacağı, yasa yararına bozma koşullarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

2. İlgili Hukuk

1.6100 sayılı Kanun’un 363 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca ilk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri hükümler ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına karşı yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı vasıtasıyla yasa yararına temyiz yoluna başvurulur.

2. Temyiz talebi Yargıtayca yerinde görüldüğü takdirde, 6100 sayılı Kanun'un 363 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca hüküm yasa yararına bozulur ve bu bozma, kararın yasal sonuçlanın ortadan kaldırmaz.

3.4721 sayılı Türk Medeni Kanuıııt'nun (4721 sayılı Yasa) 364 üncü maddesi, 6100 sayılı Yasanın 316 ncı, 318 inci, 320 ve 321 inci maddeleri.

3.

Değerlendirme

1. Nafaka davaları basit yargılama usulüne tabidir. (6100 sayılı Yasa 316 ncı madde) Basit yargılama usulünde yapılan ilk duruşmada yasal aşama hakkında hüküm verilmeyen durumlarda, yargı mercii tahkikata başlar ve tahkikat duruşması için tarafları duruşmaya davet eder. 6100 sayılı Yasanın 320. Maddesi uyarınca, basit yargılama usulünde ön inceleme aşaması bulunmakla birlikte ön inceleme için ayrı, tahkikat için ayrı duruşma günleri belirlemek yerine ön inceleme aşamasından sonra aynı duruşmada tahkikat aşamasına geçilmesinin mümkün olduğu ve özellikle somut olayda davalının cevap dilekçesi ile davaya son veren bir taraf işlemi olan davayı kabul ettiğine yönelik beyanı da nazara alındığında, mahkemece ayrı bir tahkikat günü belirlenerek yargılamaya devam edilmesi doğru görülmemiştir.

2. Nafaka ve nafakanın artırılması davaları kanundan doğan bir alacağın tespiti ve tahsili yasal süreci niteliğinde olup, davanın açıldığı tarihten itibaren hüküm ifade eder (28.11.1956 günlü ve 15 Esas, 15 Hüküm sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hükmü).

Buna göre, yardım nafakasının kaldırılmasına yasal aşama tarihinden itibaren hükmetmek gerekirken; yazılı şekilde hüküm verilmesi usul ve kanuna aykırı görülmüş ve bozmayı gerektirmiştir.

V. HÜKÜM

Açıklanan sebeple;

Adalet Bakanlığının 6100 sayılı Kanun’un 363 üncü maddesinin birinci fıkrasına dayalı yasa yararına temyiz isteminin kabulü ile kararın sonuca etkili olmamak üzere YASA YARARINA BOZULMASINA,

Yasal Aşama dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Adalet Bakanlığına gönderilmesine, 17.01.2024 tarihinde oy birliğiyle hüküm verildi.

Yasal itilaflar hak kayıplarına yol açabileceğinden, davaların uzman bir en uygun çözüm yollarını sunacaktır.