İşçilerin hizmet sözleşmeleriyle belirlenmiş bir iş tanımları bulunmakla birlikte bazı hâllerde aktif olarak tanımlı işlerini yapmıyor olsalar hatta hiçbir faaliyette bulunmuyor olsalar bile bazı süreler çalışma süresi olarak kabul edilmekte ve işçi ücrete hak kazanmaktadır. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 66. maddesinde belirtilen hâllerin yanı sıra yine kanundan doğan ve yargı kararlarında da belirtilen söz konusu işçilerin çalışma süresinden sayılan sürelerin ne olduğunu maddeler hâlinde açıklamak isteriz.

Hafta Tatili Günleri

Haftalık çalışma içerisinde işçiye aralıksız olarak en az 24 saatlik tatil süresi verilmelidir. Yani haftada işçiler en fazla 6 gün peş peşe çalıştırılabilir ve en geç 7. gün 24 saatlik bir tatil söz konusu olmalıdır. İşte bu haftalık en az 24 saat olan hafta tatili süresi çalışma süresinden sayılmaktadır ve bu süreye ait ücret herhangi bir kesinti olmaksızın işçiye ödenmelidir.

Resmî Tatiller

Resmî tatil günlerinde işçiler çalışmamış olsalar bile o günlere ait ücretleri eksiksiz ödenmelidir. Resmî tatillerde çalışılması durumunda ise kanuni düzenlemeler çerçevesinde zamlı ücret ödenecektir.

Yıllık İzin Kullanılan Süreler

İşçilerin yasal yıllık izinlerini kullandıkları sürelerde işçilerin ücretleri tam olarak ödenmelidir. İşçinin o tarihlerde çalışması beklenemeyeceğinden ücret kesintisine gidilmesi söz konusu olmayacaktır.

Sağlık Raporu Bulunan Süreler

İşçilerin sağlık sorunları sebebiyle ve doktor kanaatine göre istirahat zorunluluğunun olması sebebiyle doktor tarafından işçiye rapor düzenlendiği takdirde raporda belirtilen sürelerde işçinin çalışması beklenemeyeceği gibi işçi ücrete hak kazanmış olacaktır.

İş Kanunu’nun 66. Maddesinde Sayılan Hâller

Aşağıdaki hâller kanun maddesinde doğrudan hükmedilen ve çalışma süresinden sayılan hâllerdir. İşçilere bu sürelere ilişkin ücreti ödenmelidir. Bu süreler haftalık çalışma süresini aşıyorsa zamlı ücret ödenmelidir. İlgili kanun maddesinde sayılan hâller şunlardır:

  • Madenlerde, taş ocaklarında yahut her ne şekilde olursa olsun yeraltında veya su altında çalışılacak işlerde işçilerin kuyulara, dehlizlere veya asıl çalışma yerlerine inmeleri veya girmeleri ve bu yerlerden çıkmaları için gereken süreler.
  • İşçilerin işveren tarafından iş yerlerinden başka bir yerde çalıştırılmak üzere gönderilmeleri hâlinde yolda geçen süreler.
  • İşçinin işinde ve her an iş görmeye hazır bir hâlde bulunmakla beraber çalıştırılmaksızın ve çıkacak işi bekleyerek boş geçirdiği süreler.
  • İşçinin işveren tarafından başka bir yere gönderilmesi veya işveren evinde veya bürosunda yahut işverenle ilgili herhangi bir yerde meşgul edilmesi suretiyle asıl işini yapmaksızın geçirdiği süreler.
  • Çocuk emziren kadın işçilerin çocuklarına süt vermeleri için belirtilecek süreler.
  • Demiryolları, karayolları ve köprülerin yapılması, korunması ya da onarım ve tadili gibi, işçilerin yerleşim yerlerinden uzak bir mesafede bulunan iş yerlerine hep birlikte getirilip götürülmeleri gereken her türlü işlerde bunların toplu ve düzenli bir şekilde götürülüp getirilmeleri esnasında geçen süreler.